Ngõ USB Audio Trên DAC Streamer Tích Hợp Có Thực Sự Kém Hơn Streaming Transport Thuần, Góc Nhìn Kỹ Thuật Cho Anh Em Đang Phân Vân

Đây là một câu hỏi mà mình nhận được khá thường xuyên từ Anh Em đang tìm hiểu nâng cấp nguồn phát, và thực ra nó động chạm đến một trong những chủ đề gây tranh cãi nhiều nhất trong giới kỹ thuật số hi-fi suốt nhiều năm qua. Tại sao một chiếc WiiM Ultra hay Eversolo DMP-A6, DMP-A8, DMP-A10 vốn đã có sẵn ngõ ra USB Audio để feed sang DAC rời, mà nhiều Anh Em audiophile vẫn sẵn sàng bỏ thêm tiền mua riêng một chiếc Streaming Transport thuần như Eversolo T8 hay T10, vốn còn không có cả mạch giải mã bên trong. Để trả lời thấu đáo, mình cần tách vấn đề ra làm ba lớp, lớp dữ liệu, lớp điện tử và lớp kiến trúc thiết kế, vì ba lớp này thường bị gộp chung một cách mơ hồ khiến nhiều người hiểu sai bản chất vấn đề.

Trước tiên nói về lớp dữ liệu, tức là bản thân các bit số 0 và 1 đại diện cho âm thanh. Khi một thiết bị như DMP-A6 hay WiiM Ultra được cấu hình đúng cách, cụ thể là bật chế độ bypass xử lý lấy mẫu của hệ điều hành, ví dụ trên Eversolo gọi là công nghệ EOS viết tắt của Eversolo Original Sampling rate Engine, thì tín hiệu xuất ra qua cổng USB Audio thực chất là tín hiệu bit-perfect, nghĩa là giữ nguyên vẹn từng bit dữ liệu gốc từ file nhạc hoặc từ dịch vụ streaming, không bị Android tự động resample hay nén lại như khi Anh Em dùng một thiết bị Android thông thường không có cơ chế bypass này. Nói cách khác, xét thuần túy về mặt nội dung dữ liệu, tín hiệu USB Audio trên một chiếc DAC Streamer tích hợp và trên một chiếc Streaming Transport thuần về cơ bản là giống hệt nhau, cùng mang chung một chuỗi bit như nhau.

Vậy vấn đề nằm ở đâu nếu dữ liệu giống nhau. Đây chính là lúc lớp thứ hai, lớp điện tử, bắt đầu phát huy vai trò quyết định. Anh Em cần hiểu rằng tín hiệu USB Audio không tồn tại trong chân không, nó được truyền đi qua các đường mạch vật lý thực tế, và những đường mạch đó nằm trên cùng một bo mạch với hàng loạt linh kiện khác đang hoạt động cùng lúc. Trên một chiếc DAC Streamer tích hợp như DMP-A8 hay DMP-A10, cùng chung một bo mạch hoặc cùng chung một khối nguồn còn có chip xử lý Android chạy giao diện cảm ứng, module Wifi và Bluetooth phát sóng liên tục, mạch DAC giải mã, tầng khuếch đại headphone, mạch tiền khuếch đại analog, tất cả đều là những nguồn phát sinh nhiễu điện từ và nhiễu xung nhịp tiềm tàng. Dù tín hiệu số trên đường USB về bản chất vẫn đúng bit, nhưng môi trường điện xung quanh nó lại không hề yên tĩnh, và đây chính là nguồn gốc của khái niệm mà giới kỹ thuật gọi là nhiễu nền điện tử len lỏi vào tín hiệu qua đường mass chung hoặc qua bức xạ điện từ trong không gian hẹp của bo mạch.

Đến đây Anh Em có thể thắc mắc, nếu là tín hiệu số thì nhiễu có ảnh hưởng gì đâu, vì số thì chỉ có đúng hoặc sai chứ làm sao mà méo được. Đây là một hiểu lầm khá phổ biến. Trên lý thuyết đúng là vậy, nhưng thực tế nhiều DAC hiện đại, đặc biệt là DAC sử dụng chip nhận USB thế hệ mới như XMOS, hoạt động theo cơ chế bất đồng bộ gọi là USB Asynchronous. Trong cơ chế này, chính bản thân DAC sẽ dùng xung clock nội bộ cực kỳ chính xác của nó để yêu cầu và tái tạo lại luồng dữ liệu, thay vì phải phụ thuộc hoàn toàn vào xung nhịp phát ra từ thiết bị nguồn như cách hoạt động của các giao thức đồng bộ truyền thống kiểu Coaxial hay Optical. Nhờ cơ chế bất đồng bộ này, về lý thuyết chất lượng xung clock của thiết bị nguồn ít ảnh hưởng trực tiếp đến độ jitter cuối cùng hơn hẳn so với khi Anh Em dùng ngõ Coaxial hay Optical, nơi DAC buộc phải khôi phục xung nhịp từ chính tín hiệu nhận được, nên nguồn phát càng sạch, càng ổn định thì kết quả càng tốt.

Tuy nhiên nói vậy không có nghĩa là USB Audio hoàn toàn miễn nhiễm với chất lượng nguồn phát. Vấn đề nằm ở chỗ cổng USB không chỉ truyền dữ liệu mà còn có thể mang theo cả nguồn điện 5V và đường mass chung giữa hai thiết bị. Nếu bên trong thiết bị nguồn có nhiễu từ mạch nguồn switching hay từ sóng Wifi rò rỉ vào đường mass, nhiễu đó hoàn toàn có thể theo dây USB truyền sang tầng thu nhận của DAC, làm nhiễu loạn phần tham chiếu điện áp bên trong DAC dù bản thân dữ liệu số vẫn đúng, từ đó ảnh hưởng gián tiếp đến chất lượng phần chuyển đổi analog cuối cùng. Đây chính là điểm mấu chốt giải thích tại sao thiết kế phần cứng vẫn quan trọng dù đang truyền tín hiệu số.

Đây cũng là lý do vì sao khi Eversolo phát triển T8 và T10, đội ngũ kỹ sư đã đầu tư hẳn một kiến trúc cách ly hoàn toàn khác biệt so với dòng DMP tích hợp. Ngõ ra USB Audio trên T8 được thiết kế cách ly galvanic chuyên biệt, tức là dùng linh kiện cách ly điện để cắt đứt hoàn toàn đường mass và nguồn điện giữa phần mạch số bên trong máy với đầu nối USB phía ngoài, đảm bảo chỉ có tín hiệu âm thanh sạch được truyền đi mà không mang theo nhiễu từ tầng nguồn hay chênh lệch điện thế mass giữa hai thiết bị. Đi kèm với đó là bộ nguồn tuyến tính siêu êm với mức nhiễu nền chỉ khoảng 30 micro Volt, biến áp toroidal lõi đồng nguyên chất 4N, cùng hệ thống xung clock kép đạt độ chính xác cấp femto giây. Toàn bộ những khoản đầu tư này không nhằm mục đích thay đổi nội dung bit dữ liệu, vì bit vốn đã đúng rồi, mà nhằm mục đích tối ưu môi trường điện xung quanh để tín hiệu đến tay DAC rời trong trạng thái sạch sẽ nhất có thể.

Nói tóm gọn lại triết lý thiết kế ở đây, một thiết bị All in One như DMP-A8 hay WiiM Ultra phải cân bằng ngân sách linh kiện và không gian bo mạch cho rất nhiều chức năng cùng lúc, từ màn hình cảm ứng, DAC nội, tầng khuếch đại cho đến ngõ ra USB, nên phần cách ly cho riêng ngõ USB Audio khó lòng được đầu tư sâu như một thiết bị sinh ra chỉ để làm đúng một nhiệm vụ duy nhất. Ngược lại, một chiếc Streaming Transport thuần như T8 hay T10 không cần tốn ngân sách cho mạch DAC, không cần tầng khuếch đại analog, nên toàn bộ nguồn lực thiết kế được dồn hết vào việc làm sao để tín hiệu số ra khỏi máy sạch nhất, ổn định nhất có thể, đúng như triết lý mà chính Eversolo từng chia sẻ rằng một thiết bị làm tốt một việc duy nhất sẽ luôn vượt trội hơn một thiết bị phải cố gắng làm tốt nhiều việc cùng lúc trong cùng một không gian hạn chế.

Vậy Anh Em nào nên chọn phương án nào. Nếu hệ thống của Anh Em đang dùng DAC tích hợp sẵn trong Amply hay chưa có kế hoạch đầu tư DAC rời cao cấp, DAC Streamer tích hợp như DMP-A6, DMP-A8 hay WiiM Ultra vẫn hoàn toàn đáp ứng tốt nhu cầu nghe nhạc hàng ngày, sự khác biệt về nhiễu nền trong thực tế nghe tai trần không phải lúc nào cũng dễ nhận ra, đặc biệt với những hệ thống phổ thông đến tầm trung. Nhưng nếu Anh Em đã đầu tư một chiếc DAC rời thực sự chất lượng cao và muốn khai thác trọn vẹn tiềm năng của nó, việc tách riêng phần Transport ra một thiết bị chuyên dụng như T8 hay T10 là hướng đi hợp lý về mặt kỹ thuật, không phải vì dữ liệu khác nhau, mà vì môi trường điện đưa tín hiệu đến DAC được tối ưu triệt để hơn hẳn.

Quý vị và các bạn quan tâm đến các dòng Music Streamer tích hợp DAC hoặc Streaming Transport thuần chính hãng như WiiM Ultra, Eversolo DMP-A6, DMP-A8, DMP-A10, Eversolo T8, T10, có thể tham khảo và trải nghiệm thực tế phối ghép tại Vinhstudio để được tư vấn đúng nhu cầu hệ thống hiện có.

KẾT BÀI VÀ THÔNG TIN LIÊN HỆ

Để có trải nghiệm thực tế nhất trước khi quyết định, kính mời Quý vị và các bạn ghé thăm Vinhstudio tại địa chỉ 307A Phố Bạch Mai, Hà Nội. Chúng tôi tự hào là đơn vị chuyên nghiệp lâu năm trong lĩnh vực nghe nhìn, đặc biệt là nhạc số. Tại đây, Vinhstudio luôn sẵn hàng các dòng giải mã DAC, Music Streamer, Music Server, Pre-amp, Loa và Ampli nghe nhạc để phục vụ Quý vị. Đặc biệt, kho nhạc số chuẩn Audiophile được số hóa từ CD gốc của Vinhstudio luôn sẵn sàng đáp ứng mọi nhu cầu khắt khe nhất.

Địa chỉ: 307A Bạch Mai, Hai Bà Trưng, Hà Nội. Hotline: 0962.947.663 Facebook: facebook.com/vinhstudiohanoi Youtube: youtube.com/@vinhstudio307bachmai